ByBello - Süpermarketlerin Ambalaj Arayışı
Marketlere poşet hapsi
Yıllık poşet tüketiminde yalan beyan veren market sahiplerine hapis cezası gelecek.
Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği, 200 metrekareden büyük satış noktalarına, "Poşet kullanımını en aza indirim TEKRAR KULLANIM ŞART"
Avrupa'da market zincirleri, plastik yerine nişasta hammaddesinden yapılan poşetlere dönmeye başladı. Diğerine göre iki misli pahalı olan bu poşetler, marketlerde parayla satılıyor ve müşteriler tarafından defalarca kullanılabiliyor. Türkiye'de ise market kasalarındaki poşetler, ihtiyaçtan fazla alınarak evde çöp poşeti olarak kullanılıyor. Türkiye Erozyonla Mücadele Vakfı (TEMA) Migros, Carrefour, Metro gibi perakende zincirlerini bir araya getirerek poşet kullanımının kısıtlanmasını istedi. TEMA Kaynak Geliştirme Bölüm Başkanı Yeşim Beyla, rekabet ortamı nedeniyle marketlerin bu konuda çekimser davrandıklarından yakınarak, "Önce tüketicinin bilinçlenmesi gerek" dedi.
MARKETLER ARAYIŞTA
Türkiye'de sadece Migros'a yılda 250 milyon müşteri geliyor. Ortalama 4 poşet tüketildiği hesaplandığında yıllık tüketim 1 milyarı aşıyor. 2000'lerin başında müşterilerine bez torba dağıtan Migros, bu uygulama benimsenmeyince, şimdi doğada yok olabilen poşet üretimini deniyor. Bu poşetleri parayla alan müşterilerin kartlarına da puan yüklenmesi ve böylece uygulamanın cazip hale getirilmesi amaçlanıyor. Türkiye'de geçtiğimiz yıl 80 milyon adet poşet tüketilen Tesco-Kipa, poşet sarfiyatını düşürmek için bu yıl marketlerde 'hayat boyu' kullanılabilecek poşetleri 1 YTL'ye satışa sunmaya hazırlanıyor. Bu poşetleri satın alanlar, zamanla yıprandığında geri getirip yenisi ile değiştirebilecek. Carrefour'da da yaklaşık 150 milyon müşteri, yılda 500 milyona yakın poşet tüketiyor. Carrefour'da polietilen yerine poli laptik asit (PLA) hammaddesi ile üretilen ve doğaya dost poşetler, 1 YTL fiyatla satılıyor. Ancak müşteriler bu poşetleri satın almaya yanaşmıyor.
Çevre ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan Ambalaj Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği, 200 metrekareden büyük satış noktalarını plastik poşet kullanımını en aza indirmek amacıyla gerekli tedbirleri almak ve bu tedbirleri her yıl şubat sonunda Çevre Bakanlığı'na bildirmekle yükümlü kılıyor. Yönetmelik, "Yanlış ve yanıltıcı bilgi verenler 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır" diyor. Çevre Koruma ve Ambalaj Atıkları Değerlendirme Vakfı (ÇEVKO) Genel Sekreteri Mete İmer, 24 Haziran 2007'de son haliyle yürürlüğe giren yönetmeliğin ambalaj atıklarıyla ilgili çok gelişmiş düzenlemeler içerdiğini belirterek, "Ancak maalesef Çevre ve Orman Bakanlığı'nın bunları denetlemek için elemanı yok" dedi.
5 BİN 500 KUMBARA VAR
Mete İmer, ÇEVKO'nun çalışmaları ve yeni yönetmelikle ilgili şu bilgileri verdi: "Yeni yönetmelik geri kazanımla ilgili yükümlülükleri ambalajı piyasaya sürenlere yüklerken, ambalaj atıklarını şirketler adına piyasadan toplamakta da tek yetkili olarak bizim vakfımızı gösterdi. ÇEVKO, yaklaşık 300 şirketle işbirliği halinde çalışıyor. Atıkları, ÇEVKO adına 42 tane lisanslı firma piyasadan topluyor. Ambalaj atıklarının bir tonunun toplanmasının maliyeti 110 YTL. Biz okullara ve düzenli sitelere cam atıklarla ilgili 4 bin, diğer atıklar için de bin 500 kumbara koyduk. Ama güvenlik nedeniyle belediyeler her yere konmasına izin vermiyor." |